Kampania buraczana 2026 to czas, w którym o wyniku całorocznej pracy decydują także ostatnie przejazdy kombajnu, sposób rozładunku i warunki przechowywania korzeni. Uszkodzenia, ziemia w dostawie oraz zbyt długie składowanie mogą obniżyć jakość surowca. Jak zaplanować zbiór buraków cukrowych, przygotować pryzmę i ograniczyć straty przed odbiorem przez cukrownię?
W komunikacie z 17 września 2026 r. Südzucker Polska zwraca uwagę na właściwe ogłowienie, ograniczenie uszkodzeń korzeni oraz zanieczyszczeń. Podkreśla również znaczenie umiejętności operatora, ustawienia kombajnu i dostosowania prędkości do warunków na polu. To dobry punkt wyjścia do rozmowy z firmą wykonującą usługę zbioru. Przeczytaj komunikat Südzucker o jakości zbioru.
Skalę nawet niewielkich strat pokazuje prosty przykład: przy założonym plonie 60 t/ha z pola o powierzchni 10 ha otrzymujemy 600 ton korzeni. Jeden procent tej masy to 6 ton. To wyłącznie przykład obliczeniowy, a nie prognoza plonu ani typowego poziomu strat w kampanii 2026.
Plan zbioru zacznij od harmonogramu dostaw. Nordzucker wskazuje, że relacja między terminem wykopków a odbiorem surowca ma duże znaczenie dla ograniczania strat. Nie warto więc ustalać daty wyłącznie na podstawie dostępności kombajnu. Trzeba uwzględnić również stan plantacji, prognozę pogody, przejezdność pola i możliwość wywozu. Zalecenia Nordzucker dotyczące zbioru i składowania.
Przed rozpoczęciem prac potwierdź z odbiorcą i usługodawcą trzy rzeczy: przewidywany termin odbioru, miejsce pryzmy oraz sposób załadunku. Przy zmianie harmonogramu sprawdź ponownie, jak długo buraki pozostaną na polu. Jeden kalendarz kopania nie będzie odpowiedni dla wszystkich rejonów i wszystkich plantacji.
Warto obejrzeć korzenie na początku pracy i powtarzać kontrolę po zmianie warunków glebowych. Zwróć uwagę na pozostałości liści, zbyt głębokie lub nierówne ogłowienie, obłamane końcówki, pęknięcia i otarcia. Sprawdź także, czy za kombajnem nie pozostają całe buraki.
Ustawienia odliściania, ogławiania, wyorywania i doczyszczania powinny odpowiadać konstrukcji maszyny oraz wymaganiom odbiorcy. Jeśli pogarsza się jakość korzeni, omów z operatorem zmianę prędkości i parametrów pracy. Nie czekaj z oceną do zakończenia zbioru całego pola. Praktyczne wskazówki dotyczące kontroli korzeni publikuje Südzucker w poradniku dla plantatorów.
Celem jest usunięcie nadmiaru ziemi bez niepotrzebnego uszkadzania buraków. Suche i mokre fragmenty pola mogą wymagać innego sposobu pracy. Dlatego warto oceniać jednocześnie czystość surowca i stan jego powierzchni, a nie tylko tempo napełniania zbiornika. Znaczenie ustawienia maszyny i prędkości podkreśla aktualny komunikat o jakości zbioru.
Podczas rozładunku ogranicz wysokość spadania korzeni, w zakresie przewidzianym przez producenta maszyny. Unikaj przejeżdżania po burakach i niepotrzebnego przesuwania gotowej pryzmy. Takie działania pomagają ograniczyć kolejne uszkodzenia już po wyoraniu plonu.
Pryzma powinna znaleźć się na suchym, równym podłożu, bez kolein i zagłębień, w których może zbierać się woda. Zaplanuj dojazd dla transportu oraz miejsce pracy doczyszczarko-ładowarki. Nie lokalizuj pryzmy w pobliżu linii energetycznych ani tam, gdzie manewrowanie ograniczają drzewa.
Szerokość i kształt pryzmy uzgodnij z ekipą odbierającą buraki. Wymiar właściwy dla jednej maszyny nie musi pasować do innej. Zostaw również potrzebną przestrzeń przy czole pryzmy. Te zasady opisuje Südzucker w zaleceniach dotyczących lokalizacji pryzm.
Praktycznie warto wcześniej zaznaczyć miejsce składowania i przekazać je operatorowi. Dzięki temu pierwsza część plonu nie trafi przypadkowo w obniżenie terenu lub na trasę późniejszego przejazdu ciężarówek.
Wykopane korzenie nadal oddychają, a uszkodzenia zwiększają problem strat podczas składowania. Dlatego znaczenie mają czas przechowywania, temperatura i stan surowca. Samo założenie okrywy nie zastępuje późniejszej kontroli pryzmy.
Do podstawowego okrywania stosuj materiały przeznaczone do buraków, zgodnie z zaleceniami cukrowni. Specjalistyczna włóknina umożliwia wymianę powietrza i pomaga chronić korzenie przed pogodą. Zwykłej szczelnej plandeki nie należy traktować jako jej zamiennika. Broszura LIZ omawia folię jako warunkowe dodatkowe zabezpieczenie, a nie uniwersalną okrywę na cały okres składowania. Zbiór, składowanie i okrywanie buraków – broszura LIZ.
Kontroluj mocowanie i stan okrywy oraz reaguj na zmianę pogody. Termin okrycia, dodatkowe zabezpieczenia i sposób odkrycia przed odbiorem potwierdź w aktualnych zaleceniach swojej cukrowni. Nie przenoś automatycznie zasad z poprzedniej kampanii ani z innego rejonu.
Przegląd wykonuj po wyłączeniu napędów i zabezpieczeniu maszyny zgodnie z jej instrukcją. Do codziennej kontroli warto włączyć elementy robocze, napędy, punkty smarowania, przewody hydrauliczne oraz oświetlenie. Zgłoś operatorowi nowe luzy, wycieki i nietypowy hałas, zanim usterka zatrzyma pracę.
Części dobieraj według modelu maszyny, numeru części i wymiarów. W CentrumRolnictwa.pl znajdziesz łożyska, części do kombajnu buraczanego Neptun oraz lampy robocze LED do maszyn. Przed zamówieniem sprawdź zastosowanie konkretnego produktu.
Po zakończeniu zbiorów zaplanuj również kolejne prace polowe. Pomocny będzie nasz poradnik: jesienna uprawa gleby – przygotowanie pola i dobór części.
Decyzję podejmij na podstawie terminu dostawy, stanu plantacji i warunków polowych. Niepotrzebne wydłużenie składowania zwiększa czas, przez który trzeba utrzymać dobrą jakość surowca. Plan potwierdź ze służbami surowcowymi swojej cukrowni.
Powinna pasować do urządzenia doczyszczająco-załadunkowego i organizacji odbioru. Wymiary uzgodnij przed rozpoczęciem kopania, zamiast później przebudowywać gotową pryzmę.
Nie traktuj jej jako zamiennika specjalistycznej włókniny. Okrywa powinna odpowiadać warunkom przechowywania i wymaganiom odbiorcy, także pod względem odprowadzania ciepła i wilgoci.
Artykuł opracowano 28 września 2026 r. na podstawie podlinkowanych materiałów Südzucker Polska, Nordzucker Polska oraz LIZ. Komunikat Südzucker o jakości zbioru pochodzi z 17 września 2026 r.; zalecenia lokalizacji pryzm z 17 września 2025 r.; broszura LIZ przedstawia stan wiedzy z września 2022 r. Starsze materiały wykorzystano do zasad technicznych. Aktualny harmonogram dostaw i wymagania dotyczące surowca potwierdź u swojego odbiorcy.
